Strategia mieszkaniowa rządu. MRiT podało szczegóły

Źródło grafiki: https://pixabay.com/photos/architecture-reside-facade-building-1719526/

Redakcja
2026-03-18 10:00
Komentarze (0)

Rekordowe nakłady z budżetu państwa, szeroki wachlarz form dostosowanych do potrzeb oraz redukcja luki czynszowej - to kluczowe elementy strategii mieszkaniowej. Co konkretnie planuje rząd?

Strategia mieszkaniowa na nowych zasadach

Nowa strategia mieszkaniowa ma kompleksowe rozwiązania, w tym wsparcie dla różnych grup społecznych. Celem jest - jak wskazuje resort - poprawa dostępności mieszkań i stabilizacja rynku nieruchomości. W oficjalnym komunikacie pochwalono się także wzrostem nakładów. W 2026 roku z budżetu państwa na mieszkalnictwo ma trafić rekordowa suma 6,7 mld zł, z czego 4,02 mld zł zostanie przeznaczone na bezzwrotne granty dla samorządów na budownictwo społeczne i komunalne. Dzięki tym środkom w blisko 900 lokalizacjach powstanie ok. 18 tys. mieszkań komunalnych i społecznych oraz 2,5 tys. miejsc w akademikach. Biorąc pod uwagę środki z KPO, tegoroczny budżet na mieszkalnictwo wynosi 8,7 mld zł.

Środki budżetowe sfinansują również największą akcję kredytową Banku Gospodarstwa Krajowego dla Społecznych Inicjatyw Mieszkaniowych i spółdzielni - ponad 2 mld zł. Rekordowa kwota - 331 mln zł - trafi także do beneficjentów programu TERMO, którego głównym zadaniem jest poprawa efektywności energetycznej budynków wielorodzinnych.

Walka z kryzysem mieszkaniowym

Remedium na obecny kryzys mają być konkretne działania, które zamierza przedsięwziąć rząd: od zwiększonego i bardziej efektywnie zarządzanego finansowania, poprzez reformy podmiotów realizujących politykę mieszkaniową aż po zwiększenie podaży gruntów pod budownictwo mieszkaniowe. Proponowane rozwiązania - zdaniem resortu rozwoju - są dostosowane do potrzeb, od wsparcia najbardziej potrzebujących po osoby nabywające mieszkanie na własność.

Luka czynszowa poważnym problemem polskich rodzin

Luka czynszowa to odsetek gospodarstw domowych, które mają dochody zbyt niskie, aby kupić lub wynająć odpowiednie dla siebie mieszkanie po cenie rynkowej, a równocześnie zbyt wysokie, aby uzyskać mieszkanie dotowane przez państwo. Szacuje się, że luka czynszowa dotyka nawet 4 milionów polskich rodzin, co stanowi ok. 35% społeczeństwa.

Najem społeczny

Wśród propozycji znajduje się również znana nam propozycja, jaką jest najem społeczny. Instytucja ta będzie przewidziana dla osób o średnich dochodach, które nie posiadają własnego mieszkania. Zgodnie z zapowiedzią, miesięczny czynsz będzie przynajmniej o połowę niższy niż przy wynajmie komercyjnym. Jednocześnie zostanie obniżona partycypacja najemcy w kosztach budowy, która według nowych zasad nie będzie mogła przekroczyć 10 proc. kosztów budowy oraz podwyższony próg dochodowy - dzięki temu zwiększy się grupa osób uprawnionych do skorzystania z tej formy mieszkalnictwa. Najem społeczny to także korzystne rozwiązanie dla osób, które nie chcą wiązać się długoletnim kredytem na własne mieszkanie – miesięczne opłaty za taki lokal będą wynosiły ok. 1/3 miesięcznych kosztów przy kupnie mieszkania na kredyt.

Wsparcie dla SIM-ów, TBS-ów i spółdzielni

Jak informuje resort rozwoju, większą podaż mieszkań w segmencie społecznym mają zapewnić nowe zasady wsparcia dla SIM-ów, TBS-ów i spółdzielni mieszkaniowych, które będą mogły liczyć na bezzwrotne granty z Funduszu Dopłat w wysokości od 15 do 20 proc. kosztów budowy (odpowiednio dla mieszkań spółdzielczych i społecznych czynszowych). Pozostałe koszty będzie można sfinansować preferencyjnym kredytem z BGK z okresem kredytowania do 50 lat, stałym rocznym oprocentowaniem w wysokości 1 proc. dla społecznych mieszkań czynszowych i 2 proc. dla mieszkań spółdzielczych, przy czym bezzwrotne wsparcie i preferencyjny kredyt będą udzielane w jednym postępowaniu. Kredyty takie będą udzielane w latach 2027-2037.

Rachunek oszczędnościowy na własne M

Ważne elementy strategii to także ułatwienia dla tych, którzy chcą kupić mieszkanie na komercyjnych zasadach – dzięki specjalnemu rachunkowi bankowemu oszczędzanie na własne M jest prostsze, a przypisana do niego premia mieszkaniowa oraz brak opodatkowania zgromadzonych środków sprawiają, że także korzystne finansowo. Dzięki gwarancji BGK można także zaciągnąć hipoteczny kredyt komercyjny, bez konieczności posiadania wkładu własnego, a nieograniczony dostęp do pełnych i sprawdzonych danych transakcyjnych z rynku mieszkaniowego za sprawą powstającego portalu DOM ułatwi negocjacje oraz podjęcie racjonalnej decyzji.

Spółdzielczy Rejestr Umów oraz dalsza reforma spółdzielni mieszkaniowych i wspólnot

W ramach strategii resort rozwoju planuje także zmiany, które obejmą spółdzielnie mieszkaniowe. Jak wynikaz uzasadnienia, wzmocnienie siły głosu członków spółdzielni poprzez kadencyjny wybór zarządu – to tylko jeden ze środków, dzięki którym uporządkowana zostanie działalność spółdzielni mieszkaniowych.

Kolejną nowością ma być Spółdzielczy Rejestr Umów. Wprowadzenie instytucji Spółdzielczego Rejestru Umów, w którym organa spółdzielni będą miały obowiązek publikowania informacji o zawartych umowach - według resortu - znacząco zwiększy transparentność ich działań i ułatwi nadzór.

Zmiany będą dotyczyły również sposobu działania wspólnot: strategia przewiduje ułatwienia w podejmowaniu uchwał przez właścicieli mieszkań, a także ustawowe uregulowanie zasady obiegu elektronicznego dokumentów.

Więcej gruntów pod budowę

Zwiększenie dostępności gruntów pod zabudowę mieszkaniową to kluczowy element strategii rozwoju mieszkalnictwa. Jednym z jego założeń jest umożliwienie nieodpłatnego przekazania gminom gruntów należących do spółek skarbu państwa oraz będących w gestii KOWR na potrzeby budownictwa komunalnego, społecznego i spółdzielczego - dzięki temu jednostki samorządu terytorialnego będą mogły realizować inwestycje mieszkaniowe. Niemniej znaczącą kwestią jest powrót do możliwości oddawania gruntów w użytkowanie wieczyste na cele mieszkaniowe (w tym budownictwa społecznego).

Prawa do gruntów zabudowanych przez spółdzielnie

Proponowane rozwiązania umożliwią spółdzielniom ubieganie się o trwałe prawo do gruntów, na których w przeszłości wzniosły budynki mieszkalne. Przewidziano wprowadzenie administracyjnej ścieżki dochodzenia roszczeń, dzięki czemu spółdzielnie będą mogły skutecznie zwalczać bezczynność organów, a także poddać rozstrzygnięcie kontroli instancyjnej. Ponadto w czasie trwania postępowania, Skarb Państwa lub samorząd nie będą mogły pobierać wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu. Wpłynie to znacząco na koszty bieżącego funkcjonowania oraz obciążenia lokatorów.

Jak wskazuje ministerstwo, dzięki przyznaniu prawa do gruntu, możliwe będzie zakładanie dla spółdzielczych praw do lokali księgi wieczystej, ustanawianie odrębnej własności lokali, a także obciążanie hipoteką. Rozwiązania te zwiększą u lokatorów poczucie stabilności oraz przyczynią się do zwiększenia pewności obrotu.

Źródło:

Komunikat, https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/strategia-mieszkaniowa-rzadu

_____________________________________

Treści publikowane w serwisie internetowym PlanetaPrawo.pl mają charakter informacyjno-edukacyjny. Nie stanowią one porad prawnych i nie zastępują profesjonalnej pomocy prawnej. Administrator oraz autorzy treści nie ponoszą odpowiedzialności za jakiekolwiek skutki związane z ich wykorzystywaniem. Wszelkie prawa zastrzeżone – powołując się na publikację podaj źródło. Wykorzystywanie zawartości serwisu internetowego PlanetaPrawo.pl jako danych treningowych AI jest zabronione.

PlanetaPrawo.pl - przepisy, praktyczne komentarze, orzecznictwo, marketing prawniczy

Polub nas na Facebooku, obserwuj nas na Twitterze oraz Instagramie