Zmiany w prawie pracy w 2026 roku

Źródło grafiki: https://pixabay.com/illustrations/celebrations-concept-creative-9755937/

Redakcja
2026-01-04 10:00
Komentarze (0)

Jakie zmiany w prawie pracy przyniósł nowy 2026 rok? Dziś przyglądamy się tym najważniejszym.

Staż pracy - jakie zmiany po 1 stycznia 2026 roku?

Od 1 stycznia staż pracy obejmie okresy prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej oraz pracy na podstawie umowy cywilnoprawnej (np. zlecenia czy agencyjnej). Od nowego roku obowiązuje bowiem nowa ustawa. Należy też pamiętać - co podkreśla resort pracy - że okresy pracy sprzed wejścia w życie ustawy także będą wliczały się do stażu pracy. Warunkiem będzie ich właściwe udokumentowanie. Ustawa nie zakłada konkretnych ram czasowych, które wskazywałyby, do którego roku wstecz będą zaliczane okresy przepracowane na umowie zlecenia czy - odpowiednio - w ramach prowadzenia działalności gospodarczej. Zaliczeniu będą podlegać wszystkie udowodnione okresy, tzn. nie tylko okresy po wejściu w życie ustawy (od dnia 1 stycznia 2026 r.), ale i wcześniejsze.

Dodatkowe lata wliczane do stażu pracy będą wpływać m.in. na:

- wyższy wymiar urlopu wypoczynkowego;
- wyższy dodatek stażowy;
- nabycie prawa do nagrody jubileuszowej lub nabycie prawa do kolejnego, wyższego jej poziomu;
- dostęp do większej liczby ofert pracy tam, gdzie wymagany jest konkretny staż pracy;
- dłuższy okres wypowiedzenia umowy o pracę;
- wyższą odprawę w przypadku rozwiązania umowy o pracę.

Resort podkreśla, że nowe przepisy będą miały zastosowanie również do nowych naborów. Nowe okresy zatrudnienia będą uwzględniane w nowych naborach, tzn. wszczętych po rozpoczęciu stosowania nowych przepisów. Wyjaśniono, że kandydat podczas postępowania kwalifikacyjnego, które rozpocznie się po 1 stycznia 2026 r. w sektorze publicznym albo po 1 maja 2026 r. w sektorze prywatnym, będzie składał dokumenty potwierdzające wszystkie okresy zatrudnienia, na przykład zaświadczenia o prowadzonej działalności gospodarczej, czy pracy wykonywanej na podstawie umów cywilnoprawnych. Nabory na wolne stanowiska, które nie zostały zakończone i trwają, będą rozstrzygane na dotychczasowych zasadach, czyli z uwzględnieniem okresów, które są uwzględniane obecnie.

Czy umowa o dzieło będzie również wliczana do stażu pracy?

Niestety, w przypadku tej umowy odpowiedź brzmi - nie. Jak słusznie wskazuje resort pracy, umowa o dzieło to specyficzny typ umowy. Jej efektem jest konkretny, z góry określony rezultat, nie dotyczy ona powtarzalnych czynności oraz zakłada brak kierownictwa. Jednocześnie Ministerstwo uczula, że jeśli przedmiot umowy nie spełnia tych warunków, a pracodawca mimo to proponuje podpisanie umowy o dzieło, to wówczas można odmówić jej zawarcia oraz domagać się zawarcia umowy o pracę lub umowy zlecenia. Również jeśli pracownik podejrzewa, że pracuje na nieprawidłowej umowie, także ma prawo zgłosić to do Państwowej Inspekcji Pracy.

Nakładanie się okresów umowy zlecenia na okres umowy o pracę oraz działalność nierejestrowa

W przypadku nakładania się okresów umowy zlecenia na okres umowy o pracę, do okresu zatrudnienia wlicza się jeden z tych okresów. Z kolei prowadzenie działalności nierejestrowanej nie będzie wliczane do stażu pracy.

Należy również pamiętać, że wliczenie nowych okresów do stażu pracy nie będzie miało wpływu na prawo do emerytury minimalnej.

Pensja minimalna

Od 1 stycznia zmienia się również wartość minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jego wysokość będzie wynosiła 4806 zł. Minimalne wynagrodzenie za pracę obejmuje nie tylko wynagrodzenie zasadnicze, ale również inne składniki wynagrodzenia, w tym m. in. premie i nagrody. Jest to zatem łączne wynagrodzenie pracownika za nominalny czas pracy w danym miesiącu. Nie uwzględnia się w minimalnym wynagrodzeniu:

- nagrody jubileuszowej,
- odprawy emerytalno - rentowej,
- wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych,
- dodatku do wynagrodzenia za pracę w porze nocnej,
- dodatku za staż pracy,
- dodatku za szczególne warunki pracy.

L4 - nowe zasady i wątpliwości

Najistotniejsza zmiana w zwolnieniach lekarskich to ta, która umożliwi pracę osobom przebywającym na L4. Po pierwsze chodzi jedynie o osoby mające więcej niż jeden tytuł do ubezpieczenia. Jeżeli więc zwolnienie dotyczy jednej pracy, a niedyspozycja zdrowotna nie uniemożliwia drugiej pracy, wówczas ubezpieczonemu nadal będzie przysługiwać zasiłek. Zasiełk przepadnie jednak w sytuacji, gdy ubezpieczony wykonuje pracę niezgodną z celem zwolnienia, podejmuje aktywność, która wydłuża czas powrotu do zdrowia czy ignoruje kontrole bądź wezwania ZUS. Utrata zasiłku obejmuje wówczas cały okres zwolnienia. Problematyczne interpretacyjnie może być sformułowanie "pracy niezgodnej z celem zwolnienia". W tej materii oceny będzie dokonywał ZUS.

Źrodło:

Komunikat, https://www.gov.pl/web/rodzina/staz-pracy-qa

Minimalne wynagrodzenie za pracę, https://www.gov.pl/web/rodzina/minimalne-wynagrodzenie-za-prace

_____________________________________

Treści publikowane w serwisie internetowym PlanetaPrawo.pl mają charakter informacyjno-edukacyjny. Nie stanowią one porad prawnych i nie zastępują profesjonalnej pomocy prawnej. Administrator oraz autorzy treści nie ponoszą odpowiedzialności za jakiekolwiek skutki związane z ich wykorzystywaniem. Wszelkie prawa zastrzeżone – powołując się na publikację podaj źródło. Wykorzystywanie zawartości serwisu internetowego PlanetaPrawo.pl jako danych treningowych AI jest zabronione.

PlanetaPrawo.pl - przepisy, praktyczne komentarze, orzecznictwo, marketing prawniczy

Polub nas na Facebooku, obserwuj nas na Twitterze oraz Instagramie